"No ano 2001, a
UNESCO decidiu declarar o 10 de novembro como Día Mundial da
Ciencia para a Paz
e o Desenvolvemento coa finalidade de, por unha banda, promover a
utilización responsable da ciencia en beneficio das sociedades e,
nomeadamente,
na erradicación da pobreza e a prol da seguridade humana; por outra,
conseguir
unha maior conciencia social da importancia da ciencia e a redución
da fenda
existente entre a ciencia e a sociedade.
A Esperela faise eco desta conmemoración continuando co concurso: "PROCURA CON CIENCIA".
Respostas as preguntas da semana pasada:
1º CICLO ESO
Pregúntanlle
a J.C. Polanyi por que os científicos teñen a necesidade de
explicalo todo e este contesta citando a Sócrates.
Averigua
que contesta Sócrates hai tres mil anos
RESPOSTA:
"Simplemente
porque sinto a necesidade de coñecerme a min mesmo e coñecer todo o
demais "
Stiekel
B Los niños preguntan, los Premios Nobel contestan (página 23)
2º CICLO ESO
Cando unha
substancia en estado líquido arrefríase contrae o seu volume. Se a
temperatura baixa o suficiente (punto de fusión) esta substancia
cambia de estado de líquido a sólido e a súa densidade aumenta.
Segundo isto,
Por
que o xeo flota sobre a auga?
Por
que esta característica da auga é especialmente útil para a vida?
RESPOSTAS:
Cando
a auga arrefríase contrae o seu volume como todos os líquidos, pero
ao chegar aos 4ºC cesa esta contracción e a súa estructura se
dilata hasta transformarse en xeo no punto de conxelación. Este
fenómeno se conoce como dilatación
anómala da auga e explica porque o xeo flota na auga
ao ter menor densidade que esta.
A
causa desta dilatación anómala hai que buscala na estrutrura
interna: o xeo é un cristal molecular, é dicir, un
enrexado de moléculas de auga unidas unhas a outras por enlaces
de hidróxeno formando estruturas hexagonais (fíxate no
debuxo).Trátase dunha estrutura moi expandida. Ao fundirse o xeo,
esta estrutura se desmorona parcialmente (desaparecen parte dos
enlaces de hidróxeno) orixinándose un retículo que ocupa menos
espacio e, polo tanto, é mais denso.
Gracias
a esta anomalía da auga, os lagos, ríos e mares comezan a
conxelarse dende a superficie hacia abaixo, e esta capa de xeo
superficial aisla térmicamente do exterior aos seres vivos que viven
neles, pois aunque a temperatura ambiental sexa extremadamente baixa
(-50ºC ou -60ºC), a temperatura da auga do fondo non supera os 4ºC
ou 5ºC (algo similar ao que ocurre no interior das casas dos
esquimós).
Petrucci,
Harwood e Herring Química General, página 502
Gran
Enciclopedia Larousse Tomo 11, página 5404
Hann
J La Ciencia en tus manos, página 21
Esperamos que acertarades, non hai problema sen solución: novas preguntas para esta semana.
1º
e 2º ESO
Cando oímos a palabra
ROBOT veñen a nós imaxes de películas de Ciencia Ficción ou de
novelas de autores como Isaac Asimov. O termo ROBOT é unha palabra
de recente aparicicón que designa a un conxunto moi amplo de
dispositivos con funcións moi variadas pero,… ¿Cal é e súa
orixe?
PREGUNTA: Cal é a orixe da palabra ROBOT?
3º e 4º ESO
PREGUNTA
Pódese
ferver auga nun recipiente de papel?
Animo e a investigar
Lémbrate de visitar na cafetaría a Exposición: "A muller na ciencia,no pensamento e na música". Organizada polo EDLG
A lus do mundo. Redescubrindo o poeta Díaz Castro:
páxina do IES Poeta Díaz Castro de Guitiriz na que xenerosamente
comparten o traballo que levan feito arredor da figura de Díaz Castro
dende xa hai tempo. Música, karaoke, documental...
Penélope:
pequena curta que recrea o poema “Penélope” de Xosé María Díaz Castro
mediante a mestura das voces do alumnado cunha moderna animación manga.
Realizada polo IES As Barxas de Moaña. 
Na biblioteca podes ler as seguintes obras:
Para un achegamento á figura doautor.
Xosé María Díaz Castro convertiuse nunha das figuras referenciais da
poesía galega do século XX. A súa obra e moi extensa, pois gran parte da
mesma permanece espallada por revistas e xornais e moita dela ficou
inédita. Do estudo e edición desta obra
Con
motivo da conmemoración, hoxe Mércores 2 de Outubro, do DÍA INTERNACIONAL DA NONVIOLENCIA,
proclamado por Nacións Unidas no
aniversario do nacemento de Mahatma Gandhi, queremos compartir con vós un poema
Seguindo o lema "Pensar. Comer. Conservar", o Programa das Nacións
Unidas para o Medio Ambiente (PNUMA) na celebración do Día Mundial do Medio Ambiente o 5 de xuño, está fortalecendo a campaña contra a perda e
desperdicio de alimentos, xunto coa promoción doutras actitudes, como a
organización comunitaria de espazos públicos, a redución do uso de
bolsas de plástico, ou buscar novas alternativas de medios de transporte,
entre outras.
Ao cumprirse o centenario do nacemento do poeta celanovés Celso Emilio Ferreiro, unha das voces fundamentais da literatura galega da segunda metade do século XX, desde a Coordinadora Galega de Equipos de Normalización e Dinamización Lingüística (CGENDL)
desexamos renderlle homenaxe pública cunha acción de carácter
colectivo que simbolice toda a forza e enerxía que transmite a súa
palabra, símbolo permanente de valores de solidariedade e xustiza
universais, pero tamén de compromiso cívico coa cultura e lingua de
Galicia. 
